Ιστορία του Β' Παγκοσμίου πολέμου
Χιροσίμα, 2 μήνες μετά τον βομβαρδισμό. Αριστερά διακρίνεται το Atom Bomb Dome. Πίσω του ήταν το υπόκεντρο της έκρηξης [πηγή:www.boston.com]

Το ημερολογιο του πολεμου

Σεπ 1939
1939194019411942194319441945
ΔΤΤΠΠΣΚ
28293031123
45678910
11121314151617
18192021222324
2526272829301
2345678

Τελευταια Αρθρογραφια

Ο ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ

Ο Χάρτης του Πολέμου

Εισοδος Μελων

Εγγραφή

Ανατολικό Μπλοκ

Eastern Bloc

Τμήμα του Τείχους του Βερολίνου, δίπλα στη Πύλη του Brandenburg (AP/WIDE WORLD PHOTOS )

Το 1939 η Σοβιετική Ένωση υπέγραψε με τη Γερμανία το Σύμφωνο Μολότωφ-Ρίμπεντροπ, μια συμφωνία που προέβλεπε πως με την έναρξη του πολέμου και μετά την κατάληψη των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης από τις δύο δυνάμεις, οι χώρες αυτές θα ήταν υπό των έλεγχο των δύο μελών της συμφωνίας και θα διαιρούνταν σε περιοχές γερμανικής και σοβιετικής επιρροής. Η Ανατολική Πολωνία, η Λετονία, η Εσθονία, η Φινλανδία, η Λιθουανία και η σημερινή Μολδαβία θα αναγνωρίζονταν ως μέρη της σοβιετικής σφαίρας επιρροής. Με την έναρξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, η Σοβιετική Ένωση εισέβαλε στην ανατολική Πολωνία, δύο εβδομάδες μετά τη γερμανική εισβολή στη δυτική Πολωνία. Κατά τη διάρκεια της κατοχής της ανατολικής Πολωνίας από τη Σοβιετική Ένωση, οι Σοβιετικοί προχώρησαν στην εκκαθάριση του πολωνικού κράτους. Οι σοβιετικές αρχές ξεκίνησαν αμέσως μια εκστρατεία μετατροπής των κατεχόμενων περιοχών στο σοβιετικό κοινωνικο-πολιτικό μοντέλο. Ακόμα το 1939, η Σοβιετική Ένωση προσπάθησε ανεπιτυχώς να εισβάλει στη Φινλανδία, μετά την οποία υπέγραψε συμφωνία ειρήνης και παραχώρησης στη Σοβιετική Ένωση της ανατολικής περιοχής της Καρελίας, που άνηκε στη Φινλανδία

Η εισβολή και κατοχή των χωρών της Βαλτικής συνέβησε στα μέσα του Ιουνίου του 1940, όταν στρατεύματα της NKVD εισέβαλαν στα σύνορα με τη Λιθουανία, την Εσθονία και τη Λετονία, όπου ακολούθησε επίσης εκκαθάριση των δημοσίων διοικήσεων και αντικατάστασή τους από τα σοβιετικά στελέχη. Η διεθνής κοινότητα καταδίκασε αυτή την προσάρτηση των χωρών της Βαλτικής και την έκρινε παράνομη. Μετά τον Ιούνιο του 1940 οι Σοβιετικοί με τελεσίγραφο, απαίτησαν και από τη Ρουμανία την κατοχή εδαφών της και εισέβαλαν σε αυτήν. Η Ρουμανία υπέκυψε στις απαιτήσεις των Σοβιετικών και οι Σοβιετικοί κατέλαβαν τα εδάφη. Ακολούθησαν η Ουγγαρία, η Βουλγαρία, η Τσεχοσλοβακία, η Γιουγκοσλαβία και η Ανατολική Γερμανία μετά το τέλος του πολέμου, ολοκληρώνοντας έτσι το Ανατολικό Μπλοκ

Μετά το τέλος του πολέμου, σοβιετικές δυνάμεις κατοχής παρέμειναν στις χώρες της ανατολικής και κεντρικής Ευρώπης, εγκαθιστώντας κυβερνήσεις-μαριονέτες υπό την επιρροή τους. Οι πρώην Σύμμαχοι αλλά και Γερμανοί ανέφεραν οτι όλα αυτά τα εδάφη βρίσκονταν πίσω από μια "σιδερένια κουρτίνα" ελέγχου της Μόσχας, το γνωστό Σιδηρούν Παραπέτασμα. Η Σοβιετική Ένωση κατά τον πόλεμο υπέστη μεγάλες καταστροφές, δομές, παραγωγή και βιομηχανίες είχαν καταστραφεί. Έτσι, υποχρέωσε τη μεταφορά των βιομηχανικών περιουσιακών στοιχείων και της παραγωγής των χωρών της επιρροής της, στην ίδια. Αυτό ήταν ιδιαίτερα έντονο σε χώρες της Ανατολικής Ευρώπης του Άξονα, όπως η Ρουμανία και η Ουγγαρία, όπου η πολιτική αυτή θεωρήθηκε ως τιμωρία και αποζημίωση. Τα μέλη του Ανατολικού Μπλοκ είχαν την υποχρέωση να παρέχουν άνθρακα, βιομηχανικό εξοπλισμό, τεχνολογία και άλλους πόρους για την ανοικοδόμηση της Σοβιετικής Ένωσης. Μεταξύ 1945 και 1953 οι Σοβιετικοί, στα πλαίσια αυτής της πολιτικής, έλαβαν καθαρή μεταφορά πόρων από το υπόλοιπο του Ανατολικού Μπλοκ περίπου ίδια με αυτή της προσφοράς βοήθειας από τις Ηνωμένες Πολιτείες στη Δυτική Ευρώπη, με το Σχέδιο Μάρσαλ

Μετά τον θάνατο του Στάλιν το 1953, εμφανίστηκαν οι πρώτες εξεγέρσεις ενάντια στη Σοβιετική Ένωση από χώρες του Ανατολικού Μπλοκ. Το 1953 στην Ανατολική Γερμανία, το 1956 στην Ουγγαρία και το 1968 στη Τσεχοσλοβακία, όπου ακολούθησε και η στρατιωτική εισβολή των Σοβιετικών τον Αύγουστο του ίδιου έτους. Στα τέλη της δεκαετίας του 1980, η Σοβιετική Ένωση αποδυναμώνεται σταδιακά και σταματά να παρεμβαίνει στις εσωτερικές υποθέσεις των εθνών του Ανατολικού Μπλοκ. Ο φιλομεταρρυθμιστικής ηγέτης της Σοβιετικής Ένωσης Μιχαήλ Γκορμπατσόφ το 1985 σηματοδότησε την τάση για μεγαλύτερη απελευθέρωση. Ο Γκορμπατσόφ ξεκίνησε μια πολιτική διαφάνειας στη Σοβιετική Ένωση και τόνισε την ανάγκη της περεστρόικα

Ωστόσο, ένα κύμα επαναστάσεων το 1989, που ονομάζεται μερικές φορές και το «Φθινόπωρο των Εθνών», σάρωσε όλο το Ανατολικό Μπλοκ. Στις 9 Νοεμβρίου 1989, μετά από μαζικές διαδηλώσεις στην Ανατολική Γερμανία και τη χαλάρωση των περιορισμών στα σύνορα της Τσεχοσλοβακίας, δεκάδες χιλιάδες κάτοικοι του ανατολικού Βερολίνου κατέκλυσαν σημεία ελέγχου κατά μήκος του Τείχους του Βερολίνου, περνώντας στο Δυτικό Βερολίνο. Στην Τσεχοσλοβακία, μετά από διαμαρτυρίες περίπου μισού εκατομμυρίου Τσέχων και Σλοβάκων που απαιτούσαν ελευθερία, καθώς και μια γενική απεργία, οι αρχές κατάργησαν τις διατάξεις που εγγυούνταν τον ηγετικό ρόλο της κομμουνιστικής κυβέρνησης και ο πρόεδρος Gustav Husak διόρισε τη πρώτη μεγάλη μη-κομμουνιστική κυβέρνηση της χώρας από το 1948. Στη Ρουμανία, ο ηγέτης της Νικολάε Τσαουσέσκου διέταξε μια μαζική κινητοποίηση των οπαδών του για την υποστήριξη του Κομμουνιστικού Κόμματος στο Βουκουρέστι, αλλά ο λαός ξεκίνησε μαζικές διαμαρτυρίες εναντίον του. Ο στρατός της Ρουμανίας ενώθηκε με τους διαδηλωτές εναντίον του Τσαουσέσκου, ο οποίος εκτελέστηκε μετά από μια σύντομη δίκη τρεις ημέρες αργότερα

Οι εξεγέρσεις των κρατών του Ανατολικού Μπλοκ σταδιακά οδήγησαν στην αποδυνάμωσή του μπλοκ και την απελευθέρωσή τους από την επιρροή της Σοβιετικής Ένωσης. Επίσης, προανήγγειλαν και την διάλυση της υπερδύναμης, του μεγαλύτερου σοσιαλιστικού κράτους στον κόσμο, δύο χρόνια αργότερα (το 1991), δίνοντας έτσι κι ένα επίσημο τέλος στον Ψυχρό Πόλεμο

Αρθρογραφία

Αξιολόγηση : 4.33/5
Αξιολογήστε αυτό το άρθρο
Το παραπάνω κείμενο είναι πρωτότυπο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του σε οποιοδήποτε μέσο χωρίς τη σύμφωνη γνώμη των συντακτών. Αν επιθυμείτε να το χρησιμοποιήσετε, παρακαλούμε ενημερώστε μας προηγουμένως
Θεωρείτε οτι το άρθρο αυτό είναι ελλειπές ή ανακριβές; Δημοσιεύσετε το δικό σας άρθρο ή συμπληρώστε το παραπάνω, πατώντας εδώ
Σχετικά άρθρα

Συνέπειες του πολέμου, Ψυχρός Πόλεμος, Η Ουγγαρία κατά τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο